Yaşamın ölümün eşiğinden ve demokrasinin ölümünden geri dönüşünü ilan eden paradoksal bir cenaze töreni. > haberler

Everest'in 'ölüm bölgesi' olarak bilinen deniz seviyesinden 7.200 metre yükseklikte kaybolan Şerpa Dawa'nın geri dönüşü, gerçekten insanın hayatta kalma sınırlarını sınayan mucizevi bir olay. Oksijen tankları bitip bir yarıkta mahsur kaldıktan sonra, ölümün eşiğinde çaresiz bir durumda çikolata parçaları ve buzla hayatta kalarak altı gün boyunca hayatta kaldı. Ailesi, başkent Katmandu'da ölümünün anısına cenaze töreni düzenlerken, çığın biriken karları aşıp çaresizce aşağıya inerek insanüstü bir canlılık gösterdi. Uzmanlar, Sherpa'nın benzersiz fiziksel gücü ve zihinsel gücü olmadan, normal koşullar altında hayatta kalmanın imkansız olduğu bir yükseklikten canlı olarak dönüşünün imkansız olacağı konusunda hemfikirdi.

Ancak yaşamın onurunu hatırlatan dokunaklı ölüm haberinin aksine, toplumumuzda kurumsal cenaze törenleri hâlâ kayıp ve başıboş. Kan bağlarını merkeze alan cenaze kültürü, tek kişilik hanelerin artması, çeşitli toplulukların doğması gibi çağın değişimlerine ayak uyduramamıştır. Kan bağı olmayan kişilerin birbirlerinin son anlarını korumak için evlat edinme veya evlilik kaydı gibi aşırı yasal yollara başvurmak zorunda kaldığı gerçeği, hukuk sistemimizin bireyin ölümden sonra kendi kaderini tayin hakkını ne kadar sınırladığını açıkça göstermektedir. Cenaze müdürü olarak tanınmak için yakınları olmadan ölümün teyidi için bir ay beklemek zorunda kalınan idari prosedür, ölene veda etmek zorunda kalan yaslılara ek acı veren başarısız bir sistemin bir kesitidir.

Bu arada Daegu'da, kötü seçim yönetimini kınayan 'Demokrasi Cenazesi' adlı sembolik bir gösteri düzenlendi. 3 Haziran yerel seçimlerinde oy pusulalarının yetersizliği ve eş zamanlı oy verme ve sayım işlemleri gibi kötü yönetim tartışmaları, seçilmiş yetkililerin bile sokağa çıkmasına neden olan bir tetikleyiciye dönüştü. Seçmenlerin oy kullanma hakkının basit bir idari hatanın ötesinde temelden ihlal edildiğini iddia ettiler ve siyah kıyafet ve askeri kolluk takarak demokrasinin ölümünü ilan ettiler. Kaybedenlerin değil, seçilmiş yetkililerin doğrudan yeniden seçilmeyi talep etmeleri ve çelenk bırakmaları, öfkelerinin seçim sonuçlarının meşruiyetinden ziyade demokrasinin usul soyluluğuna verilen zarara ne kadar derin olduğunu gösteriyor.

Bu demokrasi cenazesi protestosunun yapıldığı yerde siyasi aşırılık ve seçim güvensizliğinin karmaşık bir karışımı da ortaya çıktı. Ulusal Seçim Komisyonu'na duydukları güvensizliğin ötesinde, belirli bir adayın oy yüzdesini bile seçim sahtekarlığının kanıtı olarak kullandıkları yönündeki iddialar, toplumumuzdaki çatışma yapısının ne kadar derin ve parçalı olduğunu kanıtlıyor. Geçmişte tartışmalara neden olan politikacılar protestolara katıldıkça ve bazı vatandaşlar asılsız şüpheler dile getirdikçe, protestoların temel amacı olan 'usul adaletinin yeniden tesis edilmesi' bir miktar zayıflama eğiliminde oldu. Bu, kurumsal kusurlara yönelik meşru eleştirinin siyasi ajitasyonla nasıl birleşerek toplumsal kaosa katkıda bulunabileceğinin bir örneği olmaya devam ediyor.

Sonuçta Everest mucizesi ve Daegu'nun cenazesi bize 'görünmez şeylerin değerini' soruyor. Öldüğü düşünülen birinin geri dönüşü fiziksel yaşamın bir mucizesidir, ancak demokratik bir cenaze, bir topluluğun kurumsal sistemi güvenini kaybettiğinde yaşadığı manevi ölümü simgelemektedir. Mahsur kalan dağcının bir ipe tutunarak aşağıya inmesi gibi, toplumumuzu da seçim yönetimindeki köhnemiş kan merkezli geleneklerin ve teknik hataların uçurumundan kurtarmak için yeni bir düzene ihtiyaç duyuyor. Ölümden sonra kendi kaderini tayin hakkını güvence altına alan kapsayıcı bir yasa ve herkesin anlayabileceği şeffaf bir seçim sistemi gibi sabit bir ip kurulmadıkça, sürekli ölüm bölgesinde dolaşmaktan başka çaremiz kalmayacak.