De kern van deze discussie is een belastingtheorie die de ‘net asset toename theorie’ wordt genoemd. De huidige belastingwet is gebaseerd op de ‘inkomensbrontheorie’, die activa belast wanneer deze daadwerkelijk worden verkocht en de winsten worden bevestigd, maar sommige politieke kringen en maatschappelijke groeperingen definiëren dit als een ‘belastingkloof’. Zij zijn van mening dat het economische vermogen van de belastingbetaler aanzienlijk is toegenomen alleen al door de stijging van de waarde van activa, en stellen dat inkomsten volledig moeten worden belast, ongeacht of deze worden gerealiseerd of niet. Hun belangrijkste rechtvaardiging is met name de logica dat het 'bevriezingseffect', waarbij vermogende particulieren hun belastingbetalingen voor onbepaalde tijd uitstellen door activa aan te houden in plaats van deze te verkopen, de efficiënte kapitaalstroom belemmert.

Er bestaat echter de heersende bezorgdheid dat de impact op de reële economie zeer complex en gevaarlijk zou kunnen zijn. Het grootste probleem is dat belastingbetalers te maken kunnen krijgen met een ‘liquiditeitscrisis’ waarbij ze belasting moeten betalen zonder cashflow. Wanneer de koersen van aandelen of onroerend goed bijvoorbeeld enorm stijgen, kunt u gedwongen worden uw bezittingen tegen een lage prijs te verkopen als u belasting moet betalen op basis van de geschatte waarde. Dit maximaliseert de volatiliteit van de activamarkt en zal waarschijnlijk enorme sociale kosten en verwarring veroorzaken bij het berekenen van de belastinggrondslag zelf, vooral in het geval van niet-beursgenoteerde aandelen of onroerend goed waarvan de prijzen moeilijk te voorspellen zijn.

Als we naar buitenlandse gevallen kijken, kunnen we zien hoe heet deze ‘niet-gerealiseerde winstbelasting’ is. Onlangs heeft Nederland een wet aangenomen die een belastingtarief van 36% toepast op niet-gerealiseerde winsten uit financiële activa, maar vanwege sterke tegenstand van investeerders en zorgen over de kapitaaluitstroom ondergaat de wet al vóór de invoering ervan een herziening en volledige herziening. Dit suggereert dat dit het fenomeen ‘kapitaalvlucht’ zou kunnen versnellen, waarbij innovatieve activa of zeer liquide financiële producten naar belastingvriendelijke landen verhuizen om de belastingdruk te ontwijken. Er is een reeks waarschuwingen dat als de overheid de reikwijdte van de belastingheffing op onredelijke wijze uitbreidt om de tekorten aan belastinginkomsten te compenseren, dit een 'eigen doel' kan worden dat het concurrentievermogen van de nationale economie ondermijnt.

Vanuit politiek perspectief ontstond deze discussie op een zeer gevoelig moment, dat samenviel met de daling van de aandelenmarkt en de controverse nog versterkte. In een situatie waarin de markt onstabiel is, waarbij de KOSPI onlangs met bijna 10% is gekelderd, zeggen velen dat deze belastingmaatregel van politici heeft gefunctioneerd als een hinderlaag die het investeringssentiment tempert. Vooral omdat het overlapte met politieke variabelen zoals de daling van de populariteitscijfers van president Lee Jae-myung, ging dit debat verder dan een eenvoudig academisch debat over belastingen en ontaardde het in een symbool van politiek conflict. Deskundigen begrijpen het doel van het vergroten van de eerlijkheid van de belastingheffing op kapitaalinkomsten, maar zijn het erover eens dat een zeer voorzichtige en conservatieve aanpak nodig is gezien de impact die de introductie van het systeem zal hebben op de algehele economie.